Đại tá Nguyễn Đức Hậu: Báo chí phải đưa 80 năm lịch sử LLVT Thủ đô thành “hơi thở của thực tiễn”

QPTĐ-Kỷ niệm 80 năm Ngày truyền thống Lực lượng vũ trang Thủ đô, nhìn lại chặng đường lịch sử vẻ vang đây không chỉ là dịp tri ân những cống hiến, hy sinh của các thế hệ đi trước mà còn tiếp lửa cho thế hệ hôm nay. Từ góc nhìn của một người lính, người làm báo, Đại tá Nguyễn Đức Hậu, nguyên Phó Chủ nhiệm Chính trị Bộ Tư lệnh Thủ đô Hà Nội, Trưởng Ban Tuyên giáo Hội Cựu chiến binh thành phố Hà Nội, đã có những chia sẻ sâu sắc về giá trị cốt lõi “Quyết tử để Tổ quốc quyết sinh”, vai trò của báo chí trong việc làm sống lại ký ức lịch sử, cũng như những kỳ vọng gửi gắm tới thế hệ trẻ.

Phóng viên: Thưa Đại tá Nguyễn Đức Hậu, từng trực tiếp chỉ đạo công tác Đảng, công tác chính trị và báo chí của Bộ Tư lệnh Thủ đô Hà Nội, theo ông, đâu là những giá trị cốt lõi làm nên bản sắc và xuyên suốt chặng đường 80 năm xây dựng, chiến đấu, trưởng thành của Lực lượng vũ trang Thủ đô?

Đại tá Nguyễn Đức Hậu: Giá trị xuyên suốt chính là lòng trung thành tuyệt đối với Đảng, Nhà nước xã hội chủ nghĩa và Nhân dân, với lời thề sắt son “Quyết tử để Tổ quốc quyết sinh”. Bảy chữ vàng trong thư khen của Chủ tịch Hồ Chí Minh năm 1947 gửi cho Trung đoàn Thủ đô nói riêng và lực lượng vũ trang Thủ đô nói chung, đấy là vinh dự đặc biệt mà Người dành cho chúng ta. Đó là sợi chỉ đỏ, là kim chỉ nam, là biểu tượng ý chí xuyên suốt 80 năm qua được các thế hệ cán bộ, chiến sĩ lực lượng vũ trang Thủ đô kế thừa, phát huy, phát triển qua từng giai đoạn cách mạng; là nòng cốt để lực lượng vũ trang Thủ đô xây dựng, chiến đấu và trưởng thành không chỉ hôm nay và mãi mãi về sau.

Phóng viên: Gắn bó với hình ảnh người chiến sĩ Thủ đô qua nhiều chặng đường, từ khi còn công tác trong quân ngũ, những năm tháng làm báo cho đến khi công tác tại Hội Cựu chiến binh, hình ảnh hay ký ức nào đã chạm đến cảm xúc và giúp ông cảm nhận rõ nét nhất về tinh thần truyền thống ấy?

Đại tá Nguyễn Đức Hậu: Trong suốt 80 năm qua, dưới những góc nhìn khác nhau, mỗi giai đoạn lịch sử đều ghi dấu nhiều hình ảnh, con người tiêu biểu. Nhưng đối với tôi, cảm nhận rõ nhất vẫn là hình ảnh người chiến sĩ ôm bom ba càng trong những ngày đầu Toàn quốc kháng chiến (tháng 12/1946), biểu tượng cao đẹp của chủ nghĩa anh hùng cách mạng và tinh thần “Quyết tử để Tổ quốc quyết sinh”. Hình ảnh ấy thể hiện ý chí sắt đá, sự hy sinh quên mình để bảo vệ độc lập, tự do và bảo vệ các cơ quan đầu não của Đảng, Chính phủ trước kẻ thù có trang bị vũ khí áp đảo.

Cuộc chiến đấu 60 ngày đêm rất cam go và ác liệt. Sự hy sinh đó gây nỗi kinh hoàng cho thực dân Pháp, làm chậm bước tiến của xe tăng địch trong những ngày đầu Toàn quốc kháng chiến, góp phần để cho Trung ương Đảng, Chính phủ có thời gian chuẩn bị rời Thủ đô lên chiến khu an toàn để lãnh đạo cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp lâu dài cho đến ngày thắng lợi hoàn toàn.

Và sau 9 năm, ngày 10 tháng 10 năm 1954, với rừng cờ và hoa, Nhân dân Thủ đô Hà Nội vui mừng đón chào những đoàn quân tiến về giải phóng Thủ đô trong nắng vàng rực rỡ, trong đó có đồng đội của chiến sĩ ôm bom ba càng. Hình ảnh đó truyền cảm hứng lòng yêu nước, lòng dũng cảm và tinh thần trách nhiệm với lịch sử cha ông, với Tổ quốc cho các thế hệ người Việt Nam. Hình ảnh đó được lưu giữ, hình ảnh đó đã trở thành tượng đài lịch sử của quân dân Thủ đô, có giá trị vô giá để giáo dục truyền thống yêu nước và cách mạng.

Phóng viên: Từ hào khí “Quyết tử để Tổ quốc quyết sinh” năm xưa đến Lực lượng vũ trang Thủ đô trong thời đại mới, theo ông, giá trị nào là “bất biến” được giữ gìn qua các thế hệ, và đâu là những bước chuyển mình mới để đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ hôm nay?

Đại tá Nguyễn Đức Hậu: Về lịch sử là một dòng chảy. Qua các thời kỳ có những giá trị cốt lõi là một căn cước gìn giữ, đó là lời thề sắt son “Quyết tử để Tổ quốc quyết sinh" không được phép thay đổi, phải tiếp nối, phát huy và phát triển bằng cách mới. Giá trị bất biến ấy chính là: Lòng trung thành tuyệt đối với Đảng, Nhà nước Việt Nam xã hội chủ nghĩa và Nhân dân; ý chí quyết chiến quyết thắng; gắn bó mật thiết với Nhân dân, vì Nhân dân phục vụ. Còn điều tiếp nối theo cách mới để phát huy những giá trị không thay đổi đó là: Xây dựng lực lượng vũ trang Thủ đô tinh, gọn, mạnh, trang bị hiện đại. Từ “quyết tử” chuyển sang chủ động nâng cao trình độ, khả năng sẵn sàng chiến đấu, làm chủ công nghệ, làm chủ vũ khí trang bị hiện đại; chủ động tham gia đấu tranh chống “diễn biến hòa bình”, “tự diễn biến”, đặc biệt trên không gian mạng; chủ động nghiên cứu, học tập nâng cao trí thức, đáp ứng yêu cầu của đất nước, của quân đội, của Thủ đô trong kỷ nguyên mới.

Phóng viên: Từng là Tổng Biên tập Báo Quốc phòng Thủ đô, ông đánh giá thế nào về vai trò của báo chí trong việc đưa các giá trị truyền thống 80 năm vượt ra khỏi những trang sách cũ, trở thành dòng chảy sinh động trong đời sống hôm nay?

Đại tá Nguyễn Đức Hậu: Từng kinh qua công tác chỉ huy lẫn làm báo chí, tôi thấy báo chí có vai trò đặc biệt quan trọng. Báo chí chính là cầu nối chuyển hóa những giá trị 80 năm của Lực lượng vũ trang Thủ đô thành hơi thở thực tiễn, thành trách nhiệm và sự cống hiến hôm nay. Viết và nhắc lại các mốc sơn lịch sử là cần thiết, nhưng theo tôi, báo chí cần thực hiện sứ mệnh đưa các giá trị ấy hiện diện sinh động với thực tiễn hiện đại. Phản ánh khắc họa người lính không chỉ qua dung cảm ngày trước mà qua nhiệm vụ huấn luyện sẵn sàng chiến đấu, diễn tập, phòng chống thiên tai, cứu hộ cứu nạn và giữ gìn an ninh chính trị trên địa bàn. Phản ánh tinh thần và trách nhiệm tiên phong đồng hành các phong trào thi đua, các cuộc vận động của Trung ương, quân đội và thành phố Hà Nội. Cổ vũ, lan tỏa những gương điển hình tiên tiến tập thể và cá nhân để mọi người học tập và làm theo qua báo. Phản ánh, khơi dậy tinh thần chủ động nâng cao ứng dụng công nghệ số vào trong các loại hình báo chí, tổ chức nhiều cuộc thi thực tiễn kết hợp với trải nghiệm thực tiễn để tương tác, đặc biệt đối với thế hệ trẻ. Làm chủ thông tin, báo chí có góc nhìn đúng đắn về vai trò LLVT Thủ đô trong bảo vệ bình yên của Thủ đô.

Báo chí phải là chiếc cầu nối giữa thế hệ cựu chiến binh, nhân chứng lịch sử với thế hệ trẻ thông qua các phóng sự, tọa đàm, đối thoại. Ký ức và một đời cống hiến của những nhân chứng lịch sử chính là bài học sống động nhất, không khẩu hiệu, giúp nuôi dưỡng lòng yêu nước, trách nhiệm với truyền thống và khát vọng hòa bình.

Phóng viên: Đứng trước sự thay đổi về xu hướng tiếp cận thông tin của giới trẻ, theo ông, báo chí truyền thông cần đổi mới “cách kể chuyện” ra sao để lịch sử vừa giữ nguyên tính chân thực, vừa tạo được sự chạm, lan tỏa và gần gũi với thế hệ trẻ?

Đại tá Nguyễn Đức Hậu: Trong kỷ nguyên mới, báo chí phải chuyển đổi số và làm chủ nền tảng số, đổi mới toàn diện hình thức tuyên truyền trên mọi kênh. Tôi lấy ví dụ: Sản xuất các video thời lượng ngắn, dễ xem, hấp dẫn hay như Bảo tàng Chiến thắng B-52 nhân dịp kỷ niệm 80 năm Ngày truyền thống LLVT Thủ đô đã đưa công nghệ 3D vào không gian trưng bày, mô phỏng cuộc chiến đấu 60 ngày đêm và phim “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không”. Sự kết hợp này rất thu hút người xem ở mọi lứa tuổi, cả trực tiếp lẫn qua không gian mạng. Hoặc hình thức Podcast kể lại các trận đánh, những kỷ niệm sâu sắc bằng giọng đọc truyền cảm cũng rất dễ đi vào lòng người, có thể nghe ở bất cứ đâu, bất cứ lúc nào. Cách kể chuyện cần thông qua ngôn ngữ gần gũi của chính nhân chứng lịch sử, đặt câu chuyện cá nhân vào dòng chảy lịch sử để thế hệ trẻ cảm thấy tự hào và thấy có trách nhiệm trong đó. Tuy nhiên, dù dùng công nghệ cao hay thấp, hình thức tuyên truyền ra sao thì nguyên tắc cốt lõi là phải chân thật với lịch sử. Mọi dữ liệu đưa ra phải qua kiểm chứng kỹ lưỡng; thông tin chưa kiểm chứng tuyệt đối không được đăng tải.

Phóng viên: Trên cương vị Trưởng Ban Tuyên giáo Hội Cựu chiến binh TP. Hà Nội, nếu gửi một thông điệp đến thế hệ trẻ, những người kế thừa và viết tiếp trang sử vàng của Lực lượng vũ trang Thủ đô trong kỷ nguyên mới, ông muốn nhắn nhủ điều gì?

Đại tá Nguyễn Đức Hậu: Thế hệ trẻ có vai trò đặc biệt quan trọng, các bạn là lực lượng kế tục sự nghiệp cách mạng của cha anh. Tôi mong muốn các bạn trẻ luôn giữ vững bản lĩnh chính trị, trung thành vô hạn với Đảng, Nhà nước và Nhân dân. Hãy khắc sâu chặng đường lịch sử vẻ vang của Quân đội và của đơn vị mình; noi theo gương hy sinh quả cảm của các thế hệ đi trước để tiếp bước trong sự nghiệp xây dựng, bảo vệ Tổ quốc và Thủ đô.

Bên cạnh đó, hãy phấn đấu làm chủ khoa học công nghệ, tích cực học tập, nâng cao tri thức, rèn luyện kỹ năng và đi đầu trong chuyển đổi số của Bộ Tư lệnh Thủ đô. Luôn xứng danh “Bộ đội Cụ Hồ” trong giai đoạn mới và xứng đáng là người chiến sĩ Thủ đô ngàn năm văn hiến, anh hùng.

Phóng viên: Trân trọng cảm ơn Đại tá về cuộc trò chuyện ý nghĩa này!

Hữu Thu (thực hiện)