A- A A+ | Tăng tương phản Giảm tương phản

Xung đột bùng phát ở Trung Đông, vùng Vịnh?

 

QPTĐ-Lò lửa Trung Đông, vùng Vịnh lại nóng bỏng sau các sự kiện gây chấn động. Thổ Nhĩ Kỳ phát động Chiến dịch “Mùa xuân Hòa bình” hòng tiêu diệt lực lượng người Kurd ở Đông Bắc Syria; tàu chở dầu của Iran bị tên lửa tấn công trên Biển Đỏ ngoài khơi Arab Saudi và những cuộc biểu tình bạo động của hàng chục vạn người Hồi giáo chống Chính phủ ở Iraq khiến hàng ngàn người thương vong.

 

 

Xe quân sự của Thổ Nhĩ Kỳ tiến về tỉnh Akcakale, giáp biên giới Syria ngày 9/10/2019.


 Ảnh: THX/TTXVN


Căng thẳng trên Biển Đỏ và eo biển Hormuz trong vài tháng qua chưa kịp lắng xuống thì tàu chở dầu Sabiti của Công ty Dầu mỏ quốc gia Iran (NIOC) đang di chuyển khu vực ngoài khơi Arab Saudi, cách hải cảng Jeddah 100km về phía Tây, bị 2 tên lửa tấn công (ngày 11-10) gây ra các đám cháy trên tàu. Công ty NIOC cho biết: Con tàu bị hư hỏng nhẹ, đang đi về phía vùng biển Iran và các thủy thủ vẫn an toàn, không ai bị thương vong. 


Iran lập tức lên tiếng về vụ “tấn công khủng bố hèn nhát” này nhưng đang xem xét kỹ lưỡng vụ việc, chưa đưa ra cáo buộc thủ phạm gây nổ, tránh “hành động vội vàng”. Trong khi đó, Công ty Tư vấn rủi ro chính trị Eurasia Group nhận định: Con tàu bị tấn công có thể do Arab Saudi, Israel hoặc khủng bố?


Tờ báo Nga Avia đưa tin, 2 quả tên lửa chống hạm do Mỹ sản xuất được phóng đi từ máy bay không người lái (UCAV) Arab Saudi mà không thể đánh chìm tàu dân sự chở dầu của Iran mặc dù không có hệ thống phòng thủ? 


Arab Saudi lên tiếng, bác bỏ liên quan đến vụ việc này. Hạm đội 5 Mỹ cho biết, đã nắm được thông tin về vụ tấn công này nằm trên khu vực tác chiến được phụ trách Trung Đông nhưng không bình luận gì. Trước đó, Mỹ cáo buộc Iran chịu trách nhiệm về các vụ tấn công ở vùng Vịnh nhằm vào 4 tàu chở dầu (5-2019) và 2 tàu chở dầu khác (6-7/2019) cũng như 2 cơ sở sản xuất dầu của Arab Saudi (14-9 vừa qua).


Sau những tuyên bố cứng rắn, Tổng thống T.Erdogan phát động Chiến dịch “Mùa xuân Hòa bình”. Ngày 9-10, hàng ngàn binh sĩ Thổ phối hợp cùng lực lượng Quân đội Syria Tự do (FSA) sử dụng máy bay, xe tăng, pháo binh hạng nặng trút đạn vào gần 200 vị trí của lực lượng người Kurd (YPG) tại vùng Đông Bắc Syria. Thông tin chiến sự tuần đầu giao chiến, Quân đội Thổ đã loại khỏi vòng chiến đấu 300 tay súng người Kurd, chiếm nhiều vị trí quan trọng dọc biên giới khu vực Tal Abyad. Tổ chức SOHR về Syria cho hay, giao tranh khiến 30 dân thường thiệt mạng, hơn 191.000 người dân phải sơ tán và một thảm họa nhân đạo khó tránh khỏi tại khu vực. 


Vì sao Chiến dịch “Mùa xuân Hòa bình” lại khởi động ngay sau tuyên bố của Nhà Trắng (9-10), Mỹ đã hoàn thành cuộc chiến chống khủng bố Hồi giáo IS và sẽ rút dần binh sĩ khỏi Syria? Liệu có sự thỏa thuận ngầm giữa Tổng thống Mỹ D.Trump và Tổng thống Thổ T.Erdogan về số phận của lực lượng YPG ở Syria, trong khi Mỹ coi lực lượng người Kurd (YPG)-nòng cốt của phe Dân chủ Syria (SDF) là đồng minh thì Thổ coi YPG là tổ chức khủng bố. 


Từ những năm 1980, Đảng Công nhân người Kurd (PKK) tập hợp hàng ngàn tay súng, tuyên chiến với Chính phủ Thổ, gây thương vong kéo dài cho hàng chục ngàn dân chúng. Chính phủ Ankara cáo buộc, Dân quân người Kurd (YPG) có liên hệ chặt chẽ với Đảng PKK mặc dù YPG lên tiếng bác bỏ. Thổ cũng kiên quyết phản đối tổ chức người Kurd thành lập Khu tự trị, Nhà nước độc lập trên vùng đất biên giới Thổ-Syria-Iraq. Thực chất, Thổ âm mưu thành lập “vùng an toàn” dọc biên giới 480km, sâu 30km trên đất Syria! Tổng thống T.Erdogan tuyên bố, phiến quân người Kurd phải lập tức rời khỏi vùng Đông Bắc nếu muốn Thổ dừng chiến dịch quân sự!


Dường như Mỹ buộc phải lựa chọn Thổ (đồng minh Khối quân sự NATO) mà bỏ rơi Dân quân người Kurd (đồng minh của Mỹ chống Hồi giáo IS ở Syria). Vậy là, hơn 11.000 chiến binh người Kurd thiệt mạng cùng hàng vạn tay súng YPG khác sát cánh cùng Mỹ chống khủng bố có hiệu quả ở Syria trong 5 năm qua (2014-2019) đã trở thành mây khói? Tuy nhiên, phái người Kurd tuyên bố, sẽ chiến đấu đến cùng bảo vệ các lợi ích của mình. YPG khuyến cáo, khó quản lý 70.000 thân nhân các tay súng khủng bố ở khu tị nạn Al-Hol và 11.000 tù binh IS đang bị giam giữ. YPG để ngỏ khả năng phóng thích chúng trong đó có 6.000 tay súng người châu Âu để họ có cơ hội trở về quê hương?


Nhà Trắng đã cảnh báo, Thổ không nên đi quá giới hạn đối với tổ chức người Kurd. Tổng thống Mỹ ký lệnh tăng 50% thuế nhập khẩu thép, hủy kế hoạch thương mại 100 tỉ USD và trừng phạt 3 bộ trưởng Thổ; tuyên bố viện trợ vũ khí cho YPG. Liên minh châu Âu (EU) lo ngại bùng phát di cư tự do; xem xét áp lệnh trừng phạt kinh tế Ankara. Các nước: Pháp, Đức, Phần Lan, Na Uy, Canada dừng bán vũ khí cho Thổ. Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc họp khẩn về việc Thổ  đổ quân vào Syria. 


Tại Iraq, làn sóng biểu tình chống Chính phủ (thân Mỹ) nổ ra trên diện rộng phản đối nạn thất nghiệp, nền kinh tế lao dốc và tham nhũng. Xung đột trong tháng qua đã làm hơn 100 người thiệt mạng, trong đó có 8 cảnh sát, hơn 6.000 người bị thương. Khủng bố và xung đột trong 16 năm qua (từ tháng 3-2003, Mỹ đổ quân vào Iraq) khiến gần 300 ngàn người thiệt mạng trên đất nước này đã chứng minh sách lược “xóa độc tài, gieo dân chủ” của Mỹ đã thất bại. Mỹ đang sa lầy chiến lược ở Iraq, Afghanistan và Trung Đông. 


Đối phó với các vụ tấn công tên lửa vào Arab Saudi, Lầu Năm Góc đưa thêm 3.000 binh sĩ, 2 phi đội máy bay chiến đấu, 2 tổ hợp phòng không Patriot và 1 hệ thống phòng thủ tầm cao giai đoạn cuối THAAD đến quốc gia này. Bộ Ngoại giao Mỹ đồng ý bán các hệ thống THAAD và Patriot trị giá 15 tỉ USD cho Arab Saudi. 


Xung đột bùng phát, thị trường vũ khí Trung Đông, vùng Vịnh thêm sôi động. Mỹ và Nga đang ra sức chào hàng các nước mua hệ thống tên lửa phòng không để bảo vệ các mục tiêu ở mỗi quốc gia. 


Trong tuần (từ 14-10), Tổng thống Nga V.Putin thăm chính thức 2 quốc gia Hồi giáo vùng Vịnh, đồng minh của Mỹ là Arab Saudi và Các Tiểu vương quốc Arab thống nhất (UAE), ký nhiều thỏa thuận hợp tác kinh tế, thương mại, đầu tư và an ninh-quốc phòng. Dường như Nga đang “ngư ông đắc lợi” sau vụ Mỹ rút binh sĩ khỏi Syria; ảnh hưởng của Nga về chính trị, quân sự đang thực sự lan tỏa hơn bao giờ hết tại khu vực Trung Đông, vùng Vịnh.


HÀ NGỌC

 


Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết
Phóng sự ảnh
Dự báo thời tiết
Tỷ giá ngoại tệ