Văn hóa - xã hội

Người thổi hồn vào tượng gỗ         

; đăng: 10:08, 14/06/2019; công bố ngày: 00:00, 14/06/2019; truy cập 1909 lượt;

 

QPTĐ-Tồn tại cùng dòng chảy lịch sử, làng Nhân Hiền (xã Hiền Giang, Thường Tín) nổi danh với nghề mộc. Từ thời Lý, thợ mộc Nhân Hiền đã được mời lên Thăng Long xây dựng Kinh thành. Nối tiếp truyền thống của cha ông, nơi đây có một nghệ nhân đã vực dậy nghề truyền thống, thổi hồn vào từng khối gỗ, tạo nên những bức tượng phật hồn cốt, khí phách, nổi tiếng gần xa.

 

 

Nghệ nhân Nguyễn Văn Trúc truyền nghề cho thợ.


Chúng tôi vào sâu trong làng, tìm đến Xưởng điêu khắc của nghệ nhân Nguyễn Văn Trúc. Ông không cần cửa hàng ở ngoài phố nhưng lại có nhiều hợp đồng, từ các ngôi chùa trên khắp đất nước. Hàng chục tượng phật lớn, nhỏ đang được hoàn thiện trong xưởng của ông chờ xuất đi. Người thợ tài hoa này đã được phong nhiều danh hiệu cao nhất trong làng nghề thủ công mỹ nghệ của Nhà nước và Hà Nội.
Nhập ngũ năm 1980 khi tròn 18 tuổi, Nguyễn Văn Trúc hoàn thành nghĩa vụ quân sự rồi quay về quê hương Nhân Hiền bắt đầu tìm nghề mưu sinh. Lúc đó nghề điêu khắc chưa phát triển nhưng ông vẫn quyết tâm theo nghề với mục đích “chấn hưng lại làng nghề cũng như làm giàu trên chính mảnh đất quê hương”.

 

Bên cạnh học nghề tại làng, ông còn tự đi khắp các chùa cổ ở Bắc bộ để nghiên cứu, tìm hiểu lối điêu khắc phong phú, đa dạng của người xưa. Thời gian đầu không tránh khỏi những khó khăn, nguyên liệu gỗ mít khá khó mua và đắt, phải nhập từ Lào về trong khi không phải cây nào cũng dùng được. Có những khối đã tạc gần xong mới phát hiện trong thân có vết không thể dùng được phải bỏ đi. Nhiều lúc ông Trúc rơi vào khủng khoảng bởi chưa biết cách bảo quản nguyên liệu thô. Nhưng dần dần ông cũng biết cách chọn gỗ, cách bảo quản để cho những khúc gỗ thô kệch cũng trở thành những tác phẩm nghệ thuật lớn.


Với ông, nghiệp điêu khắc mỹ nghệ đã ăn sâu vào máu thịt tự lúc nào, theo nghề không chỉ để làm giàu mà hơn hết nâng niu trân trọng sản phẩm ấy như một đứa con tinh thần để tìm ra được thần thái của các bức tượng. Ông chỉ cho tôi một bức Di Lặc với nụ cười rạng rỡ, tôi như được gặp niềm vui của mình ở đâu đó bỗng trở về. Ông bèn đọc một câu thơ của một nhà sư đã dừng chân nơi đây để lại rằng: “Trao niềm vui bất tận/An lạc với nụ cười/ Người bao dung vô hạn/Chở che cho muôn nơi”.


Khi nói về tác phẩm để đời của nghệ nhân Nguyễn Văn Trúc, không thể không kể đến bức tượng phật lớn nhất làng cao tới 5,4m, theo đơn đặt hàng của chùa Đỏ (Lê Lai, Hải Phòng). Tính đã hơn 15 năm nay, đây là tượng phật bằng gỗ mít, được coi như một kỷ lục đầy ấn tượng đem lại vinh dự cho làng Nhân Hiền. Ông cười hiền hậu nói với chúng tôi rằng: "Người nghệ nhân có cái tâm sáng thì mới thổi hồn vào trong tác phẩm tạo nên sự sinh động cho mỗi bức tượng, mang nét thần thái linh thiêng”.


Vào thăm xưởng gỗ, được chứng kiến sự chỉ dạy tận tình của nghệ nhân Nguyễn Văn Trúc với những người thợ mới thấy rõ được tâm huyết của ông cho từng sản phẩm. Hiện tại, doanh nghiệp của ông có 40 người chủ yếu là con em địa phương và các vùng lân cận.


Với cái tâm trong sáng, cùng đôi bàn tay điệu nghệ, chẳng vậy mà ông được vinh dự trao tặng Danh hiệu Nghệ nhân xuất sắc Hà Nội, Nghệ nhân dân gian Việt Nam, giải thưởng Bàn tay vàng, Doanh nhân cựu chiến binh xuất sắc trên mặt trận kinh tế thời mở cửa. 


HẢI YẾN

Tin khác